INDITEX & FAST FASHION: Όταν ο ανθρωπισμός καταρρέει μπροστά στο χρήμα | Πάστα Φλώρα

Η βιομηχανία της γρήγορης μόδας, ή αλλιώς fast fashion, αποτελεί τη δεύτερη πιο ρυπογόνο βιομηχανία του πλανήτη μετά το πετρέλαιο, με πρωτοπόρο στον κλάδο τον εγκληματία (και λιγότερο επιχειρηματία) Amancio Ortega, ο οποίος αυτή τη στιγμή βρίσκεται στους 12 πιο πλούσιους ανθρώπους του πλανήτη. Ο Ortega είναι ιδιοκτήτης της INDITEX, του μεγαλύτερου ομίλου μόδας παγκοσμίως, που συμπεριλαμβάνει τα Zara, Bershka, Pull&Bear, Stradivarius, Massimo Duti, Oysho και Uterqüe. 

Η περιουσία του ανέρχεται σχεδόν στα 64 δις. δολλάρια, και οφείλεται στο γεγονός οτι έγινε πρωτοπόρος στη βιομηχανία της γρήγορης μόδας – μιας βιομηχανίας που ανέρχεται στις τρεις πρώτες βιομηχανίες με περιστατικά καταναγκαστικής εργασίας, και αποτελεί τη δεύτερη πιο μολυσματική βιομηχανία παγκοσμίως. 

Η INDITEX λοιπόν, η αλυσίδα του Ortega που προσπαθεί μονίμως να πείσει πως εφαρμόζει βιώσιμες και ηθικές μεθόδους, έχει υπογράψει εναν κώδικα δεοντολογίας που λέει πως ο όμιλος είναι υπεύθυνος για κάθε άνθρωπο στην αλυσίδα παραγωγής τους. Σε τέτοιους κλάδους όμως, οι κώδικες υπάρχουν για να παραβιάζονται.

Τα περασμένα χρόνια η εν λόγω αλυσίδα έχει αποδειχθεί πως ανάγκαζε τους εργαζομένους να δουλεύουν 16 με 19 ώρες ημερησίως, πολλές φορές απαγορεύοντας τους να φύγουν από τα εργοστάσια, τα οποία στεγάζονται σε επικίνδυνους και ανθυγιεινούς χώρους (ας μη ξεχνάμε άλλωστε τη κατάρρευση του Rana Plaza που κόστισε τον θάνατο και τραυματισμό χιλιάδων ανθρώπων παρά τις προειδοποιήσεις για εκκένωση του κτιρίου).

Η INDITEX όμως πάντα έδινε και θα δίνει την ευθύνη αλλού. Όταν το 2013 αποκαλύφθηκε παιδική εργασία στα εργοστάσια της στο San Paolo, δήλωσε πως δε γνώριζε πώς βρέθηκαν εκεί τα παιδιά. Μπορεί να της επιβλήθηκε πρόστιμο 410.000 μετά την αποκάλυψη, αλλα μπροστά στη περιουσία του Ortega αυτό δεν ήταν τίποτα.

Το 2016 αποκαλύφθηκε και πάλι παιδική εργασία, σε άθλιες συνθήκες εργασίας στα εργοστάσια της στη Τουρκία, όπου οι εργαζόμενοι ήταν εκτεθειμένοι σε τοξικά χημικά για 12 ώρες την ημέρα, χωρίς μάσκα προστασίας. Η INDITEX και πάλι δε γνώριζε τίποτα – προσπάθησε πάλι να δώσει την ευθύνη σε τρίτους.

Δεν είναι όμως μόνο η INDITEX το πρόβλημα. Το πρόβλημα είναι όλη η βιομηχανία της γρήγορης μόδας που είναι υπεύθυνη για τους θανάτους και την εκμετάλλευση παιδιών, θυμάτων δουλεμπόρων, προσφύγων και ανθρώπων που ζουν σε συνθήκες φτώχειας.

Εννέα στους δέκα εργαζομένους στο Μπανγκλαντές, τη χώρα που αποτελεί το πιο κεντρικό σημείο του fast fashion, έχουν δηλώσει πως δε μπορούν να ταΐσουν τις οικογένειες τους, και παραλείπουν τακτικά γεύματα. Πληρώνονται 33 δολάρια τον μήνα (με μέσο μισθό τα 60 δολάρια) και είναι υποχρεωμένοι να δουλεύουν σε επικίνδυνους χώρους, εκτεθειμένοι σε καρκινογόνα χημικά. Από το 1990 μέχρι σήμερα, εξαιρουμένου του ατυχήματος Rana Plaza, έχουν πεθάνει πάνω απο 400 εργάτες στα εν λόγω εργοστάσια, και έχουν τραυματιστεί χιλιάδες απο φωτιές, ενώ οι γυναίκες αντιμετωπίζουν σεξουαλική παρενόχληση και δεν έχουν άδεια μητρότητας. Όσο αφορά το τελευταίο, έχουν γίνει πολλάκις κατηγορίες σεξουαλικής παρενόχλησης στα εργοστάσια της H&M. 

A young worker at her working station removes extra stitches from blue jeans. Dhaka, Bangladesh 2015, Φωτορεπόρτερ: Claudio Montesano Casillas

Οι άνθρωποι που εργάζονται για όλες αυτές τις αλυσίδες δε μπορούν να αντιδράσουν, έχουν μάθει να ζουν με αυτόν τον τρόπο, ή τουλάχιστον έχουν μάθει να τον αποδέχονται. Εν τω μεταξύ, πολλά εργοστάσια απαγορεύουν τη δημιουργία συνδικαλιστικών οργανώσεων, με σκοπό να αποτρέψουν τους εργάτες να υπερασπιστούν τα δικαιώματα τους. Όταν κάποιοι θαραλλέοι παραπονέθηκαν για τις συνθήκες εργασίας, δέχθηκαν απειλές. 

Η πραγματικότητα είναι πως είμαστε πλήρως αποσυνδεδεμένοι από τους ανθρώπους που φτιάχνουν τα ρούχα μας. Υπάρχουν τουλάχιστον 40 εκατομμύρια εργαζόμενοι ενδυμάτων στο κόσμο αυτή τη στιγμή, που δε μοιράζονται τα ίδια δικαιώματα και τις ίδιες προστασίες με τους ανθρώπους της Δύσης. Ο ανθρώπινος παράγοντας πίσω από τη βιομηχανία της μόδας είναι τόσο μεγάλος που δε πρέπει και δε μπορούμε να τον αγνοήσουμε.

Λύσεις υπάρχουν και μας κοιτάνε κατάματα. 

Τα τοπικά και ηθικά brands, τα μαγαζιά second-hand και όλα τα thrift shops περιμένουν με ανοιχτές τις αγκάλες. Η «αργή μόδα» υπάρχει εκεί έξω και σου εγγυάται πως κανείς δε βασανίστηκε, κακοποιήθηκε ή λιμοκτόνησε για να φορέσεις το μπλουζάκι σου. 

Όμως, όσο η υποστήριξη προς το fast fashion διατηρείται, όσο συνεχίζονται οι ουρές έξω από τα Bershka και τα Zara, συνεχίζεται και παράλληλα και η ανοχή στη καταπάτηση βασικών ανθρώπινων δικαιωμάτων.

Μίρκα Σαββαΐδη

View Comments (0)

Leave a Reply

Your email address will not be published.

© 2019 PASTAFLORAMAG.GR. ALL RIGHTS RESERVED | WEB DESIGNSELIDAMOU.GR
Scroll To Top